Atıklar Geri Dönüşüme!

Öğretmen bir gün öncesinden çocukların ailelerine iletmeleri için notlar hazırlar. Bu notta “Sayın Veli, .……’nin, yarın yapacağımız bir etkinlik için okula gelirken atık olarak kullanılabilecek geri dönüşümü sağlanan materyaller (plastik bir eşya, pet şişe, karton kutu, kullanılmış kâğıt vb.) getirmesi gerekmektedir. Getirilecek atık materyalleri çocuğunuz ile birlikte seçip materyallerin temiz ve çocuklara zarar vermeyecek bir malzeme olmasına dikkat edilmelidir. Teşekkürler.” yazar. Bu notları ailelerine vermeleri için çocuklara verir. Öğretmen çocuklar tarafından sınıfa getirilen atık materyalleri bir köşede biriktirir. Sınıfa getirdiği geri dönüşüm logosunu (Ek 4) çocukların görebileceği bir yere asar ve çocukların dikkatini logoya çekerek onlarla logonun ne anlama geldiği hakkında sohbet eder. Öğretmen gösterilen logonun anlamını açıklamaları için çocuklara sorular yöneltir. Sohbet sırasında hem öğretmen hem de çocuklar tarafından geri dönüşüm, atık, çöp, logo sözcükleri kullanılmaya dikkat edilir. Öğretmen ne zaman bir eşyanın atık olma niteliğine sahip olabileceği hakkında çocuklara bilgi verir. Çocuklara sınıfımız da ya da çevremizde gördüğümüz eşyaların hangilerinin atık olabileceği hakkında sorular sorulur ve açıklamalar yapılır. Kullanılamayacak durumdaki eski eşyalarımızın atık olduğu, bazılarının geri dönüşümle tekrar kullanılabilir hale geleceği ve yeni bir materyal olarak kullanılabileceği açıklanır. Bu işlemler için öncelikle atıkların gruplanması gerektiği belirtilir. Çöp ve atık arasındaki fark çocuklara anlatılır. Az önce bahsettiğimiz geri dönüşüme girebilecek maddelerin atık, bu geri dönüşümden yararlanamayan maddelerin ise çöp olarak adlandırıldığı açıklanır. Öğretmen çocuklardan getirdikleri atıkları yanlarına almalarını ister. Her çocuktan getirdiği atık materyali arkadaşlarına tanıtması istenir. Önceden bu atığın ne işe yaradığı, hangi malzemeden yapıldığı çocuklar tarafından arkadaşlarına açıklanır. Öğretmen çocukların getirdiği atık materyallerin cam mı, kâğıt mı, plastik mi olduğu şeklinde sorular yönelterek o materyali gruplandırmalarına yardımcı olur. Bu süreçte çocukların düz cümle, olumsuz cümle kurması için rehberlik edilmelidir. Tanıtılan materyaller grubun ortasındaki büyük boy çöp poşetine konulur. Öğretmen sınıfa getirdiği üç ayrı geri dönüşüm kutusunu çocuklara gösterir. Bu kutulara hangi atıkların atılacağı çocuklarla birlikte tartışılır. Çocukları üç gruba ayırır ve her gruptan toplamayı istedikleri atık malzemeye karar vermelerini ister. Örneğin, bir grup kâğıt, bir grup cam, diğer grup ise plastik malzemeleri seçer ve toplar. Öğretmen daha önceden çöp poşetine toplanmış tüm atıkları sınıfın ortasında bir naylonun üzerine döker. Çocuklardan atıklar arasından kendi grubunun toplaması gereken malzemeyi seçerek uygun kutuya atmasını ister. Müzik eşliğinde süreci başlatır. Müzik durduğunda gruplar topladıkları atık kutularının yanında dururlar. Her grubun topladığı materyaller tek tek sayılır ve belirlenen geri dönüşüm kutularının üzerindeki görselle eşleştirilerek doğru materyalleri toplayıp toplamadıkları kontrol edilir. Bu işlem her üç grup için de yapıldığında etkinlik sonlandırılır. Tüm gruplara atıkları ayırdıkları için teşekkür edilir ve gruplar alkışlanır.

Çocuk Etkinlik Kitabı’nda yer alan Etkinlik 7’ deki çalışma kâğıdı kullanılarak çocukların atık malzemelerle eşleştirme ve gruplandırma becerileri değerlendirilir. Etkinlik sonunda çocuklara aşağıdaki değerlendirme soruları yöneltilebilir;

• Atıkları kaç gruba ayırdık?
• Bir malzemenin atık olabilmesi için nasıl olması gerekir?
• Hangi atık malzemeler geri dönüşüme kazandırılabilir?
• Çevrenizde geri dönüşüm kutusunu nerelerde gördünüz?
• Etrafınızda hangi atıklar bulunmaktadır? Bunlarla neler yapılabilir?